Pse çokollata ndez 'fluturat në stomak'? Ja sekreti biokimik që fsheh 'nektari i Perëndive'

Çokollata është konsideruar gjithmonë si ëmbëlsia e dashurisë dhe e rënies në dashur. Ndaj, nuk është rastësi që çokollatat dhe specialitete të tjera me kakao janë ndër dhuratat që shkëmbehen më shpesh midis të dashuruarve në Ditën e Shën Valentinit ose në raste të tjera romantike.

Arsyet që kontribuan në krijimin e marrëdhënies dashuri-çokollatë janë të shumta dhe të rrënjosura në histori. Megjithatë, pas një shqyrtimi më të afërt, zbulojmë se ky bashkim i lumtur në të vërtetë ka shkaqe biokimike, por edhe, në një farë mase, ato të marketingut.

Çokollata përmban disa substanca që mund të ndikojnë pozitivisht në humor. Më e rëndësishmja është feniletilamina (PEA), e njohur edhe si "molekula e dashurisë" sepse është një përbërës organik natyral i prodhuar nga truri, i ngjashëm me amfetaminat, i cili çlirohet në sasi të mëdha gjatë fazave të hershme të rënies në dashuri. Është veçanërisht përgjegjës për atë ndjenjë ngazëlluese që kombinon eksitim, eufori dhe ankth, shpesh të referuara si "flutura në stomak", tipike për fazën fillestare të tërheqjes romantike.

Feniletilamina vepron si stimulues dhe shkakton ndjenja lumturie, mirëqenieje dhe rritje të energjisë fizike dhe mendore, së bashku me disa reaksione fizike që lidhen me këtë ndjenjë të ngazëllimit të këndshëm, siç është rritja e rrahjeve të zemrës, frymëmarrja më e shpejtë dhe djersitja e shtuar.

Ajo luan një rol themelor në fazat shumë të hershme të tërheqjes, veçanërisht në të ashtuquajturën "dashuri me shikim të parë", pasi në këtë rast, ajo vepron si një "drogë" e vërtetë natyrore që shkakton gjithashtu varësi të fortë emocionale nga partneri.

Feniletilamina është pra molekula përgjegjëse për "çmendurinë" dhe entuziazmin e fazës fillestare të rënies në dashuri, ashtu si oksitocina është hormoni i lidhjes afatgjatë. Kjo molekulë është e pranishme në sasi të vogla në çokollatë, prandaj kjo ëmbëlsirë është e lidhur ngushtë me rënien në dashuri.

Por kini kujdes, pasi substanca e gëlltitur përmes një ëmbëlsire me kakao metabolizohet me shpejtësi gjatë tretjes dhe ka një kohëzgjatje të kufizuar, ndryshe nga substanca e prodhuar direkt nga truri kur biem në dashuri.

Foto: AP/Kin Cheung

Sidoqoftë, ngrënia e çokollatës stimulon prodhimin e neurotransmetuesve të tjerë, të gjithë përgjegjës për gjendje të këndshme, siç janë serotonina, triptofani dhe endorfinat. I pari rregullon humorin dhe nxit relaksimin, duke luftuar stresin, ndërsa triptofani është një aminoacid thelbësor që trupi përdor për të prodhuar serotonin. Sakaq, endorfinat janë komponime që shkaktojnë një ndjenjë euforie dhe zvogëlojnë perceptimin e dhimbjes.

Së fundmi, por jo më pak e rëndësishme, është teobromina, një alkaloid që gjendet në kakao, i cili ofron një ndjesi të ëmbël dhe afatgjatë energjie. Po ashtu ndihmon në stimulimin e trurit për të liruar serotoninën dhe dopaminën, të cilat ndërmjetësojnë kënaqësinë dhe humorin e mirë.

Edhe nofka që i është dhënë çokollatës, duke e quajtur atë “Ushqimi i Zotave”, ka një histori të lashtë. Midis Majave dhe Aztekëve, kakaoja konsiderohej një dhuratë hyjnore, e shenjtë me veti energjike dhe afrodiziake. Përdorej në ritualet fetare, konsumohej nga elita dhe luftëtarët, dhe farat e saj ishin aq të çmuara saqë përdoreshin si monedhë.

Sipas legjendave azteke, ishte perëndia Quetzalcoatl ai që ua dha pemën e kakaos njerëzve për të lehtësuar punën e tyre, dhe ai i përshkroi farat si “nektari i perëndive”. Pija e kakaos (e quajtur xocolatl), fillimisht e hidhur dhe pikante, u ofrohej kështu perëndive gjatë ceremonive dhe shoqërohej me sakrifica dhe rite. Kakaoja ishte një mall luksi, aq i çmuar sa ari, dhe për këtë arsye i rezervuar për fisnikët, mbretërit dhe ushtarët, për t'i rigjallëruar ata para betejës.

Fama e kakaos si një afrodiziak buron nga një legjendë sipas së cilës perandori aztek Montezuma piu sasi të mëdha të saj para se të vizitonte haremin e tij, duke çimentuar reputacionin e pijes si një nxitës seksual, një pretendim që tani është hedhur poshtë përfundimisht nga kërkimet shkencore moderne.

Në vitin 1737, botanisti Carl Linnaeus zgjodhi emrin botanik Theobroma cacao për bimën e kakaos. Termi rrjedh nga greqishtj, me theos që do të thotë Zot dhe broma që do të thotë ushqim, dhe për këtë arsye përkthehet fjalë për fjalë si "Ushqimi i Zotave".

Shkarkoni aplikacionin Newsmax Balkans:

Mund ta shkarkoni aplikacionin Newsmax Balkans nga Google Play dhe App Store.

Komente (0)