Shkencëtarët kanë vëzhguar dhe numëruar prej kohësh unazat e rritjes në kockat e fosilizuara të këmbëve të T-rex për të llogaritur si moshën e tyre në momentin e vdekjes, ashtu edhe shpejtësinë me të cilën u rritën deri në madhësinë e të rriturve. Studimet kanë treguar se këta dinosaurë zakonisht ndaluan së rrituri rreth moshës 25 vjeç dhe jetëgjatësia e tyre ishte rreth 30 vjet.
Megjithatë, një studim i ri i botuar në revistën PeerJ të mërkurën detajon se si një ekip shkencëtarësh përdorën dritën e polarizuar për të zbuluar unaza rritjeje të papara më parë në 17 ekzemplarë individualë.
Analiza tregoi se Tyrannosaurus rex nuk do të kishte arritur madhësinë e tij maksimale prej rreth tetë tonësh derisa të ishte 35 ose edhe 40 vjeç.
Ndryshe nga unazat e pemëve, unazat e rritjes së dinosaurëve përfshijnë vetëm 10 deri në 20 vitet e fundit të jetës së një individi.
Megjithatë, meqenëse mostrat e analizuara përfshinin kafshë të reja, si dhe ato të rritura plotësisht, studiuesit ishin në gjendje të krijonin një pamje të rritjes së tyre duke përdorur një qasje të re statistikore që kombinon të dhëna nga mosha të ndryshme.
Foto: AP/Kiichiro Sato
Kronologjia e rritjes së re
Duke përdorur të dhënat më të mëdha të mbledhura ndonjëherë për T-Rex, studiuesit ishin në gjendje të rindërtonin kronologjinë e rritjes së tyre dhe zbuluan se këta dinosaurë u rritën shumë më ngadalë nga sa mendohej më parë.
“Në vend që të rritej me shpejtësi, Tyrannosaurus rex e kaloi pjesën më të madhe të jetës së tij në rangun e madhësisë mesatare të trupit, në vend që të arrinte shpejt një gjatësi totale trupore prej 12 metrash”, tha për CNN autorja kryesore e studimit, Holly Woodward, profesoreshë e anatomisë në Universitetin Shtetëror të Oklahomës .
"Përveç kësaj, zbuluam se hapësira midis unazave të rritjes ndryshonte midis individëve, me disa vite që tregonin rritje të konsiderueshme dhe të tjera shumë të pakta. Kjo ndryshueshmëri sugjeron që rritja ishte fleksibile dhe ka të ngjarë të ndikohej nga disponueshmëria e burimeve dhe ndoshta nga kushte të tjera të jashtme", shpjegon Dr. Woodward.
Zbulimet i ndihmojnë shkencëtarët, thotë ai, të kuptojnë më mirë mbretin dinosaur dhe rolin e tij në botën dhjetëra miliona vjet më parë.
Sipas saj, studimi ndihmon për të zbuluar pse T-reksi ishte kaq i suksesshëm si mishngrënës - që, duke u rritur ngadalë gjatë një periudhe të gjatë kohore, ky dinosaur hyri në shumë fusha ushqimore gjatë jetës së tij, duke u bërë përfundimisht mjaftueshëm i madh për të luftuar me T-rekset e tjera për ushqim.
Unazat e rritjes në fosilet e t-rex
Dallimet në kurbat e rritjes së disa prej ekzemplarëve të përfshirë në studim i shtohen debatit shkencor nëse ajo që paleontologët mendonin se ishte një specie e vetme e quajtur Tyrannosaurus rex është në të vërtetë një grup që përfshin specie ose nënlloje të tjera.
Për shembull, një studim i botuar në tetor zbuloi prova se një individ që mendohej të ishte një Tyrannosaurus Rex i ri ishte në të vërtetë një dinosaur i një specie tjetër të njohur si Nanotyrannus.
Edhe pse shkalla e rritjes e shqyrtuar në këtë studim nuk mund ta konfirmojë përfundimisht ekzistencën e specieve të veçanta, "provat tregojnë për këtë mundësi interesante, ndër shpjegime të tjera të mundshme", thanë studiuesit në një deklaratë.
Gjetjet e studimit të ri përputhen me punën e kohëve të fundit mbi Nanotiranin, tha Steve Brusati, një profesor i paleontologjisë dhe evolucionit në Universitetin e Edinburgut në Skoci, i cili nuk ishte pjesë e ekipit shkencor që kreu studimin.
"Ky është një punim i mirë dhe provokues që sugjeron gjithashtu se kishte më shumë variacion midis tiranozaurëve sesa mendonim më parë dhe se disa fosile që prej kohësh janë quajtur tiranozaurë mund t'i përkasin specieve të ndryshme", tha Brusati.
Zbulimi i një lloji të ri të unazës së rritjes së dinosaurëve mund të ketë implikime më të gjera për paleontologët që studiojnë shkallët e rritjes së këtyre kafshëve.
"Interpretimi i shumë shënuesve të rritjes të vendosur afër është i vështirë", tha në një deklaratë bashkautori i studimit Nathan Mihrvold, një matematikan dhe paleobiolog në kompaninë e shpikjeve dhe investimeve Intellectual Ventures.
"Ne gjetëm prova të forta se protokollet që përdoren zakonisht në studimet e rritjes mund të kenë nevojë të rishikohen", tha Mihrvold.
Shkarkoni aplikacionin Newsmax Balkans:
Mund ta shkarkoni aplikacionin Newsmax Balkans nga Google Play dhe App Store.
Kreu i PL-së e vendosi theksin edhe te ajo që e cilësoi “garantim i paprekshmërisë”, duke akuzuar kryeministrin Rama se ka kapur në mënyrë antikushtetuese çdo qelizë të drejtësisë së re.
Ish-luftëtari I UÇK, Haxhi Shala është liruar nga Gjykata Speciale. Lajmi për ardhjen e tij e ka bërë të ditur djali i tij, Flakron Shala. Ai ka ndarë një mesazh në Facebook, duke shkruar: “Mirë se erdhe në atdhe, babë”.
Një studim i ri nga astrofizikani i Harvardit, Avi Loeb, sugjeron se Sistemi Diellor mund të jetë shumë më i mbushur me objekte ndëryjore sesa mendohej më parë.
Afro 780 milionë persona në mbarë botën janë infektuar nga virusi dhe një pjesë e konsiderueshme vazhdon të raportojë probleme njohëse dhe neurologjike afatgjata.
Gjesti i të riut saudit në ditën e martesës, u cilësua si një mënyrë për të reflektuar shpirtin e bujarisë dhe mikpritjes që ai pretendon se e karakterizon.
Një ekip ndërkombëtar shkencëtarësh nga Instituti i Shkencave Weizmann ka zbuluar se Jupiteri, planeti më i madh i sistemit diellor, është pak më i vogël dhe më i sheshtë nga sa besohej për dekada me radhë.
Instituti për Mjekësi dhe Fiziologji Hapësinore, Medes, në Tuluz të Francës ka hapur thirrjen për 10 burra të shëndetshëm që dëshirojnë të marrin pjesë në një studim shkencor, i cili simulon gjendjen e mungesës së gravitetit në hapësirë.
Studimi tregonte se burrat dhe gratë që konsumonin më shumë kafe kishin rrezik 18% më të ulët për demencë krahasuar me ata që konsumonin pak ose aspak.
Një zbulim i rrallë ka tronditur botën e gjeologjisë, pasi minatorët kanë nxjerrë nga nëntoka një diamant prej 37,41 karatësh, i ndarë në mënyrë perfekte në dy gjysma, njëra rozë intensive dhe tjetra plotësisht e tejdukshme.
Komente (0)